Prowincja Chrystusa Króla

PALLOTYŃSKI INSTYTUT HISTORYCZNY

Kalendarium Pallotyńskie na 27 maja

1911 – Ks. Johannes Schmitt, Schmidt, junior, z prowincji amerykańskiej, wyjechał z Kopca do Brazylii, aby zastąpić tam ks. Augustyna Zarazę. W I 1910 przybył do Wadowic i uczył się języka polskiego, opanowując go na tyle dobrze, że pomagał nawet w miejscowym duszpasterstwie.
Tak jego pobyt w Wadowicach i wyjazd opisano w Królowej Apostołów: „Jeden z naszych księży, młody i gorliwy misjonarz, podjął się objąć obowiązki duszpasterskie w Brazylii, a ponieważ nie władał językiem polskim, przybył do nas zeszłego roku w styczniu na naukę i pozostawał między nami do dnia dzisiejszego. Przez ten czas przy wielkiej pilności poczynił takie postępy, nie tylko potrafi rozmówić się po polsku, w tym języku słuchać spowiedzi, ale i wygłosić wcale poprawnie krótkie nauki. Kapłan ten mimo krótkiego pobytu w Galicji tak pokochał nasze domy i Polaków, iż byłby najchętniej pozostał z nami na zawsze, gdyby nie nadszedł niespodziewanie rozkaz odjazdu. Z końcem maja otrzymał polecenie od o. Generała z Rzymu, aby natychmiast wyjeżdżał, bo 9. czerwca wypływa z Genui parowiec, którym nadzwyczaj łatwo może dostać się do Brazylii. Smutno nam było rozstać się z zacnym towarzyszem. Przed odjazdem urządziliśmy mu uroczyste pożegnanie. W tym celu wprowadziliśmy ukochanego kapłana do pięknie przybranej sali w Collegium, posadziliśmy go, nie bez protestu z jego strony, na krześle, poczem rozpoczęły się deklamacje i śpiewy, wykonane bardzo udatnie przez naszych studentów. Jeden z nich wręczył mu na końcu w imieniu wszystkich album pamiątkowy i kwiaty, prosząc, aby je zawiózł do Brazylii i rozdał między osiedlonych tam ziomków, jako zapewnienie pamięci od tych, którzy w niedalekiej przyszłości przyjadą do nich na misyjną pracę. W sobotę 27. zeszłego miesiąca, jeszcze nim dzwonek obudził nas ze snu, wyjechał nasz ojciec rannym pociągiem o godzinie 1/2 5 w daleką drogę. Czy się zobaczymy jeszcze w życiu? Nie nam misjonarzom pytać się o to. Jeśli się nie zobaczymy na tym świecie, to w każdym razie spotkamy się po śmierci przy boku Najśw. Panny Maryi i jej Boskiego Syna” („Z naszych domów misyjnych”, w: Królowa Apostołów 7 (1911) 134-135).

Ks. Johannes urodził się 3 stycznia 1880 roku w Oberweier (Prusy), pierwszą profesję złożył 18 października 1906 roku, kształcił się w Seminarium Misyjnym PSM w Masio (Włochy), a święcenia kapłańskie otrzymał 5 czerwca 1909 roku, z rąk Biskupa Aleksandrii – Giuseppe Capecci OESA (+1918)[1]. W Brazylii pracował m.in. w parafii św. Alojzego Gonzagi w Casca koło Passo Fundo (Rio Grande do Sul), do której przynależało 28 kaplic[2]. Zajął tam miejsce ks. Augustyna Zarazy, który rozpoczął już wcześniej pracę wśród emigrantów niemieckich, włoskich i około 200 rodzin polsko-litewskich[3]. Objął po nim działalnością osiedla w okolicach Erechim: Carlos Gomes i Vila Aurea oraz w Ernesto Alves i Getulio Vargas. Brał czynny udział w życiu polonii, o czym świadczy jego udział w wiecu w Veranopolis w 1912, zorganizowanym przez ks. Lassberga. Około 1923 roku poprosił o przejście do diecezji (nie widnieje bowiem w Catalogus PSM z 1923 roku). Zmarł 8 grudnia 1947 roku w miejscowości Seabra[4]. (pb)

[1] Wiadomość wg. życiorysu ks. Henry Treacy PSM/SAC: „On 5 June 1909 the Bishop od Allesandria ordined to the priesthood Henry Treacy, George Haines and two German students”.
[2] Por. Catalogus Piae Societatis Missionum, Romae 1914, str. 24 i 41.
[3] Por. Tylus Stanisław, Leksykon polskich pallotynów. 1915-2012, str. 632-633, przypis 12.
[4] Por. Zmagania polonijne w Brazylii. t. 4 Owocująca przyszłość, Dworecki Tadeusz (red.), str. 135-136.

JUBILEUSZE – ROCZNICE

1951 (75 lat temu) – W Ołtarzewie Ksiądz Proboszcz z Ożarowa poprowadził procesję eucharystyczną do czterech ołtarzy („na ogół gustownych”), zbudowanych przez alumnów.

*******************************************************

Inne wydarzenia tego dnia:

1849 – W czasie trwającej rewolucji rzymskiej (Wiosna Ludów) ks. Wincenty Pallotti napisał listy po łacinie do: Głównych Pasterzy Kościoła, do duchowieństwa w Londynie oraz do ks. Raffaele Melii i ks. Giuseppe Faà di Bruno.

1933 – Ks. rektor Ołtarzewa Alfons Męcikowski wyjechał do Błonia. Tam podczas wizytacji biskupiej głosił kazanie.

1934 – Ks. Augustyn Rolbiecki i ks. Norbert Pellowski brali udział w akademii ku czci św. Jana Bosko w Warszawie. W wydarzeniu tym uczestniczyli Księża Kardynałowie oraz premier Leon Kozłowski (pełnił ten urząd w latach 1934-35).
– Bracia i postulanci z Ołtarzewa wyjechali na wycieczkę do Warszawy.

1936 – Ołtarzewscy bracia wyjechali na jednodniową wycieczkę do Puszczy Kampinoskiej.
– Wspólnotę w Ołtarzewie odwiedził ks. prowincjał Jan Maćkowski i ks. rektor Tomasz Mącior z Warszawy (rektor domu na Pradze).

1937 – W uroczystość Bożego Ciała księża z Ołtarzewa udzielali się duszpastersko w okolicznych parafiach: Żbików, Borzęcin i Włochy.
– Tradycyjnie już, przez cały miesiąc maj, trwały nabożeństwa majowe. W kaplicy domowej ks. diakon Jan Nełkowski czytał o nabożeństwie świętego niewolnictwa, które polega na zupełnym oddaniu się Maryi, by przez to dojść do ścisłej łączności z Chrystusem, w kaplicy parkowej – kl. Jan Jabłoński, o kulcie maryjnym w Polsce.

1941 – Pod nieobecność ks. Stanisława Wierzbicy rektorem w Ołtarzewie został ks. Augustyn Zaraza (pełnił ten urząd do 1944).

1943 – Decyzją Rady Prowincjalnej ks. Augustyn Werochowski został mianowany rektorem wspólnoty w Warszawie przy ul. Długiej (8 XII 1944 – 1948 wykonywał obowiązki przełożonego w Ołtarzewie).

1944 – Na Kopcu br. Edward Ciosek złożył profesję wieczną na ręce ks. Józefa Wróbla.

1945 – W kościele Salezjanów w Krakowie na Dębnikach, święcenia kapłańskie z rąk bpa Stanisława Rosponda, przyjęli diakoni: Edmund Boniewicz (+2006), Piotr Granatowicz (+1978) i Józef Lisiak (+2020). W uroczystości święceń brał udział ks. prowincjał Jan Maćkowski.
– W Viadagola, ks. kapelan Stanisław Suwała odprawił nabożeństwo za 14. poległych z batalionu, po zwycięskiej akcji nad Senio.

1961 – Ks. subdiakon Czesław Zając otrzymał święcenia diakonatu w katedrze warszawskiej z rąk bpa Jerzego Modzelewskiego.

1966 – W Sens we Francji odbyło się nawiedzenie Obrazu MB Częstochowskiej i uroczystości Tysiąclecia. Trzydniowe rekolekcje przed uroczystościami wygłosił ks. Zenon Modzelewski. W nabożeństwie popołudniowym brał udział abp miejsca René Stourm. Podzielił się też swymi spostrzeżeniami z podróży po Polsce. Organizacją uroczystości zajął się ks. Czesław Wędzioch. Akademia Tysiąclecia odbyła się w domu miejscowych sióstr.

1971 – Gościem Ołtarzewa był ks. Stanisław Suwała, superior Regii Miłosierdzia Bożego we Francji. Na spotkaniu z alumnami mówił o pracach Regii i jej osiągnięciach.

1971 – Grupa 25. młodych księży z Warszawy odprawiła w Ołtarzewie swój dzień skupienia.

1973 – W Ołtarzewie odbył się „dość liczny” zjazd Bielanek.

1978 – Mszę prymicyjną dla współpracowników w Mińsku Mazowieckim odprawił ks. Henryk Stępień, a w Ostrówku ks. Andrzej Maciejewski.

1979 – Na „Niedzielę powołaniową” do Kisielic wyjechało czterech alumnów z ks. Pawłem Góralczykiem.

1981 – W Ołtarzewie odbyło się pierwsze spotkanie Komitetu ds. Obchodów 75-lecia Prowincji Chrystusa Króla. Zebraniu przewodniczył ks. Jan Pałyga. Celem spotkania było zaprogramowanie obchodów Jubileuszu.

1986 – Odbył się zwycięski mecz piłki nożnej naszej reprezentacji seminaryjnej z Warszawskim Metropolitalnym Seminarium Duchownym.

– Br. Adam Fułek został powołany przez Konferencję Wyższych Przełożonych Zakonów Męskich na członka Zakonnej Podkomisji Braci. (pb)

1989 – Do Ołtarzewa dotarł samochód-kaplica z relikwiami Błogosławionej Urszuli Ledóchowskiej. Jej doczesne szczątki od kilkunastu dni „wędrowały” z Rzymu do domu macierzystego Urszulanek w Pniewach k. Poznania.

1992 – Na posiedzeniu Rady Prowincjalnej została kanonicznie erygowana wspólnota pallotyńska w Lublinie przy ul. Warszawskiej 31. Nastąpiło to po wyrażeniu zgody Rady Generalnej z 5 V tr. oraz abpa lubelskiego z 2 IV tr.

1990 – Po raz czwarty w Ołtarzewie odbył się Przegląd Piosenki Religijnej i Niebanalnej. Poza wykonawcami „rodzimymi” wystąpili liczni goście.
– Seminarium ołtarzewskie nawiedzili sekretarze Episkopatów Krajów Europejskich wraz z abpem Bronisławem Dąbrowskim FDP.

1995 – W uroczystość Królowej Apostołów, Mszy św. przewodniczył ks. Andrzej Dębski SAC. Do tej uroczystości Seminarium wraz ze wspólnotą parafialną przygotowywało się poprzez triduum, które prowadził ks. dr Andrzej Gałka, wykładowca w Metropolitalnym Wyższym Seminarium Duchownym w Warszawie.

1996 – W Chełmnie zmarł ks. Franciszek Świerczek (ur. 1922 w Bydgoszczy, w archidiecezji gnieźnieńskiej), rekolekcjonista. Ksiądz Franciszek był człowiekiem żywej i głębokiej wiary, którą otrzymał od rodziców, a która kształtowała jego życie w trudnych warunkach dzieciństwa i młodości, w czasie wojny, wygnania i zagrożenia śmiercią. Od najmłodszych lat pragnął zostać kapłanem. Oznajmił rodzicom, że jeżeli nie będzie mógł nim zostać, to wstąpi do zakonu. Cenił sobie więc łaskę powołania pallotyńskiego i kierował się w życiu jego maksymą: „miłość Chrystusa przynagla nas”, którą zawsze umieszczał w listach. Szczególną czcią otaczał Maryję – Matkę Bożej Miłości, której obraz miał zawsze w swoim pokoju. Wszystkie powierzone sobie prace wykonywał jak najlepiej, nie oszczędzając się i nie szukając własnych korzyści. Pośród różnych obowiązków szczególnie bliska mu była idea ZAK, dlatego już od 50 lat organizował pielgrzymki i rekolekcje zamknięte dla młodych i dorosłych, dla nauczycieli i różnych wspólnot apostolskich. Był ceniony jako spowiednik i kierownik duchowy.

1998 – W Ołtarzewie odbyły się uroczystości pogrzebowe śp. ks. Mariana Sobczyka, misjonarza w Rwandzie 1973-94, delegata prowincjała w Rwandzie 1973-76, ojca duchownego Seminarium. Koncelebrowanej Mszy św. przewodniczył i homilię wygłosił ks. prowincjał Czesław Parzyszek. Po niej odczytano list generała Stowarzyszenia, a słowa pożegnania wygłosił ks. Stanisław Filipek, superior z Rwandy, ks. Zbigniew Starczewski, prokurator federacji filipinów i ks. Henryk Hoser, superior z Francji. W uroczystościach uczestniczyło ponad 120 kapłanów zakonnych i diecezjalnych, liczne delegacje sióstr zakonnych, rodzina Zmarłego, delegacje ze Studziannej i Poznania wraz ze swoimi duszpasterzami. Procesję na cmentarz oraz obrzędy pogrzebowe poprowadził ks. Marian Kowalczyk, rektor ołtarzewskiej wspólnoty. Ks. Marian Sobczyk został pochowany w drugiej kwaterze pallotyńskiej na cmentarzu w Ołtarzewie.

2002 – Ks. Krzysztof Marcyński (Prowincja Zwiastowania Pańskiego), w wyniku publicznej obrony rozprawy naukowej pt. „Świat elektronicznych mediów w świetle teorii Marshalla Mc Luhana a przepowiadanie Słowa Bożego. Studium z zakresu teologii środków społecznego przekazu”, uzyskał na KUL-u tytuł doktora. (pb)

2003 – W dniach 26-27 maja, w domu konferencyjnym w Otwocku, odbyła się ogólnopolska konferencja na temat: „Gimnazjum szkołą twórczą – rola i zadania dyrektora szkoły, nauczycieli, katechetów, rodziców” zorganizowana przez Instytut Formacji Etyczno-Społecznej Wsi, która – pod kierunkiem ks. S. Janika SAC – zainaugurowała w ten sposób swoją działalność. (pb)

2007 – W Zakopanem odbyły się uroczystości pogrzebowe ks. Mirosława Drozdka, kapelana NSSZ „Solidarność” w Zakopanem, budowniczego i pierwszego kustosza Sanktuarium MB Fatimskiej na Krzeptówkach, założyciela i redaktora wydawnictwa Biblioteka Fatimska.
Rozpoczęły się już wieczorem 27 V przy papieskim ołtarzu w parku fatimskim, gdzie została odprawiona msza. Następnego dnia uroczystościom przewodniczył Stanisław kard. Dziwisz, który w homilii powiedział, że życie i dzieło ks. Drozdka było znakiem Bożej obecności na ziemi podhalańskiej, a poświęcenie świątyni MB Fatimskiej – ukoronowaniem dzieła życia. Mszę koncelebrowali m.in. abp Józef Kowalczyk, nuncjusz w Polsce i Joachim kard. Meissner, metropolita Kolonii. Uczestniczyło w nim ok. 200 kapłanów i tysiące wiernych. Został pochowany w krypcie na terenie sanktuarium.

2011 – W dniach 23-27 V w Freising (Niemcy) odbyło się IX Europejskie Spotkanie Kontynentalne Wyższych Przełożonych i ich Delegatów. Uczestnicy podejmowali tematy związane z XX Zebraniem Generalnym oraz kwestie pallotyńskiej współpracy w Europie i nowej ewangelizacji. Podczas spotkania ks. prowincjał Józef Lasak został wybrany przewodniczącym Europejskich Spotkań Kontynentalnych. Kolejne spotkanie odbyło się w 2013 w Rzymie, w roku Jubileuszu 50-lecia Kanonizacji św. Wincentego Pallottiego.

2011 – Instytut Teologii Apostolstwa zorganizował w dniach 26 i 27 maja w Ołtarzewie konferencję naukową pt. „Apostolat ludu Bożego w nauczaniu Kardynała Stefana Wyszyńskiego”. Celem Konferencji było ukazanie roli Prymasa Tysiąclecia w apostolskiej misji Kościoła w Polsce w trudnych czasach komunizmu i późniejszych przemian ustrojowych. Uczestnikami Konferencji byli doktoranci sekcji dogmatycznej, profesorowie UKSW, a zwłaszcza studenci ITA, a także alumni i profesorowie WSD w Ołtarzewie.

2015 – Ośrodek Badań nad Polonią i Duszpasterstwem Polonijnym KUL zorganizował międzynarodową konferencję naukową pt. „Polacy i ich duszpasterze we Francji po II wojnie światowej”. W konferencji referaty wygłosili m.in.: ks. prof. dr hab. Roman Dzwonkowski, który nakreślił okoliczności i szczegóły konfliktu między Polską Misją Katolicką we Francji a ambasadą PRL w Paryżu w latach 1945-47 oraz ks. dr Stanisław Tylus, który przedstawił temat: „Ks. Czesław Wędzioch (1906-1982) jako duszpasterz, rekolekcjonista i misjonarz”.

2017 – W Łowiczu odbyły się święcenia biskupie ks. prał. Andrzeja Józwowicza, kapłana diecezji
łowickiej, którego Ojciec Święty mianował 18 marca nuncjuszem apostolskim w Rwandzie. (pb)

2018 – W 1477 roku pierwsi właściciele Berezy – Jan i Barbara Gamszej – zbudowali kościół p.w. Trójcy Świętej, który został zniszczony w czasach komunizmu. W 1998 roku, na wjeździe do Berezy od strony Iwacewicz, został zbudowany kościół o takim samym wezwaniu. Nowy kościół konsekrował Kardynał Kazimierz Świątek – jedyny mający w tym okresie tak wysoką funkcję we Wschodniej Europie.
W tym roku, w dniu odpustu parafii, świętowano jubileusz 20-lecia konsekracji świątyni i I komunię świętą 10. dzieci, które do tego ważnego wydarzenia przygotowała s. Olga Rynkiewicz SAC. W tym wieloaspektowym świętowaniu wzięli udział: ks. Stanislau Vashkevich SAC – delegat Delegatury św. Michała Archanioła na Białorusi, ks. Paweł Rudźman z Baranowicz i br. Andrzej Żurko OCD – obaj rodem z Berezy, a także goście z Mińska, Brześcia, Pińska, Biełaziorska, Sichniewicz i miejscowi parafianie. (pb)

2020 – Wałbrzyska wspólnota pallotyńska wraz z parafią p.w. św. Franciszka z Asyżu obchodziła dostojny, brylantowy jubileusz kapłaństwa najstarszego wówczas księdza pallotyna na świecie, ks. Józefa Lisiaka SAC. Uroczystej Eucharystii przewodniczył przyjaciel księdza Jubilata, JE ks. biskup Ignacy Dec. Okolicznościowe kazanie wygłosił wyższy przełożony Prowincji Zwiastowania Pańskiego ks. Zdzisław Szmeichel SAC. (pb)

2021 – Zmarła Siostra pallotynka Agnieszka Gojtowska (1928-2021). Biogram: tutaj. (pb)

2022 – Centrum Teologii Apostolstwa, Wyższe Seminarium Duchowne SAC oraz Doktoranci Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie zorganizowali w WSD Ołtarzew Ogólnopolską konferencję naukową pt.: „KAPŁAŃSTWO WE WSPÓŁCZESNYM ŚWIECIE – SPOJRZENIE INTERDYSCYPLINARNE”. Miała ona miejsce w dniach 26-27 maja.
Zebranych powitał Rektor WSD, ks. prof. ucz. Mirosław Mejzner SAC. Zaproszeni prelegenci wygłosili następujące referaty: Kapłaństwo Chrystusa i nasze – ks. prof. ucz. Mirosław Mejzner SAC (UKSW); Liturgia sakramentu święceń – ks. prof. Jacek Nowak SAC (UKSW); Tożsamość kapłańska – ks. prof. Marian Kowalczyk SAC (UKSW); Maryjny aspekt  zbawczego pośrednictwa kapłanów – ks. dr Ireneusz Kamionka (AS); Między afektem a intelektem. Rola dogmatyki w posłudze spowiednika – ks. mgr Karol Godlewski (KUL); Kapłani męczennicy jako przykłady dla współczesnego kleru – ks. prof. ucz. Damian Bednarski (UŚ); Posługa słowa we współczesnym świecie – ks. prof. Zdzisław Pawłowski  (UMK); Posługa duszpasterska wobec wyzwań współczesności – ks. dr Piotr Waleńdzik (AKW). Moderatorem panelu był ks. mgr lic. Krzysztof Mętlewicz, doktorant UKSW. Mszy świętej przewodniczył Ks. Prowincjał dr Zenon Hanas SAC.
Kolejny dzień otworzył Prefekt Studiów WSD Ołtarzew, ks. dr Michał Siennicki SAC. Wygłoszono następujące referaty: Fenomen powołania w kontekście współczesnych wyzwań – ks. prof. Marek Tatar (UKSW); Formacja intelektualna w aspekcie integrowania wiedzy teologicznej z doświadczeniem wiary – ks. prof. ucz. Przemysław Artemiuk (UKSW); (R)ewolucja duszpasterstwa młodzieży. Refleksje z linii frontu – ks. mgr Kamil Falkowski (AKW); Współczesne kapłaństwo a ideologie. Zarys problematyki oraz nowe pytania – ks. mgr Mateusz Włosiński (KUL). Na zakończenie konferencji odbyła się dyskusja, którą podsumował, zamykając tym samym spotkanie, Ks. Rektor WSD Ołtarzew. (pb)

2025 – W dniach 25–27 maja odbyło się wiosenne spotkanie Delegatury św. Cyryla i Metodego. Tym razem gospodarzem była ziemia czeska. W spotkaniu wzięło udział 19 współbraci. Wśród współbraci pracujących na Słowacji i w Czechach byli również goście: ks. Waldemar Pawlik SAC, prowincjał Prowincji Chrystusa Króla, ks. Mariusz Małkiewicz SAC, ekonom prowincjalny, oraz ks. Vanderlei Luiz Cargnin SAC, ekonom generalny Stowarzyszenia z Rzymu. Szczególnym i poruszającym uczestników momentem była poniedziałkowa Eucharystia sprawowana w świeżo ustanowionym diecezjalnym Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Sławkowicach, które od niedzieli nosił także tytuł kościoła jubileuszowego. (pb)

ks. dr Stanisław Tylus SAC / ks. mgr lic. Piotr Bełczowski SAC (aktualizacja) – Pallotyński Instytut Historyczny